بایدها و نبایدهای گزارشگری مالی با الگوی جهانی

پروفایل چیست؟

پروفایل، اطلاعاتی درباره کاربرد استانداردهای گزارشگری مالی بین‌المللی در ایران فراهم می‌کند، استانداردهایی که از سوی هیات استانداردهای بین‌المللی حسابداری در جهت منافع عمومی توسعه داده شده و منتشر شده است، به عبارتی پروفایل بایدها و نبایدهای گزارشگری مالی با الگوی جهانی در ایران را معین می کند.

«هیات» به‌عنوان بخشی از بنیاد IFRS یک بخش مستقل، خصوصی و غیرسودآور است. هدف بنیاد از تهیه این پروفایل، تنها نشان دادن میزان اجرای استانداردهای IFRS در ایران است و پروفایل مذکور منعکس‌کننده مجوز مالکیت معنوی IFRS در ایران نیست و استانداردهای مذکور حق تالیف (کپی رایت) دارند.

مراجع مرتبط با فراهم کردن زیرساخت‌های به‌کارگیری IFRS در ایران:

مطابق با پروفایل مذکور مراجع مرتبط عبارتند از:

۱- سازمان حسابرسی به‌عنوان مرجع قانونی پذیرش استانداردهای حسابداری در ایران،

۲- انجمن حسابداران خبره ایران و جامعه حسابداران رسمی ایران به‌عنوان دو نهاد حرفه‌ای.

سازمان حسابرسی به‌عنوان مرجع قانونی اعلام کرده که ایران در راستای دستیابی به یک مجموعه واحد از استانداردهای حسابداری جهانی با کیفیت بالا، متعهد به رعایت استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی است.

وضعیت اجرایی به‌کارگیری استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی در ایران:

وضعیت اجرایی به‌کارگیری استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی به این صورت خواهد بود که ابتدا سازمان حسابرسی شرکت‌های بزرگ پذیرفته شده در بورس را از ابتدای سال ۱۳۹۵ (۶ مارس ۲۰۱۶) ملزم به به‌کارگیری این استانداردها خواهد کرد و سایر شرکت‌های پذیرفته شده نیز مجاز (و نه الزام) به پذیرش استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی از ابتدای سال ۱۳۹۵ هستند و از ابتدای سال ۱۳۹۶ ملزم به به‌کارگیری این استانداردها خواهند بود.

ضمنا مقرر شده سازمان بورس و اوراق بهادار (به‌عنوان نهاد ناظر) معیارهای شناسایی شرکت‌های بزرگ را مشخص کند. در این خصوص، سازمان بورس و اوراق بهادار کلیه بانک‌ها، موسسات اعتباری و شرکت‌های بیمه ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار و کلیه شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران که دوره مالی آنها از تاریخ ۰۱/ ۰۱/ ۱۳۹۵ و بعد از آن شروع می‌شود و سرمایه ثبت شده آنها ۱۰ هزار میلیارد ریال و بیشتر از آن است را ملزم به تهیه و ارائه دو مجموعه صورت‌های مالی سالانه، بر اساس (۱) استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی (حسابرسی شده) و (۲) استانداردهای حسابداری ایران (حسابرسی شده) کرده است.

شرکت‌های خارج از بورس درحال حاضر ملزم به رعایت استانداردهای حسابداری ایران هستند، لیکن سازمان حسابرسی طی یک برنامه بلندمدت این شرکت‌ها را نیز ملزم به به‌کارگیری IFRS خواهد کرد.

قابل توجه اینکه مطابق با این پروفایل در حال حاضر برای تهیه صورت‌های مالی شرکت اصلی الزامی به استفاده از الزامات استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی نیست و باید صورت‌های مالی شرکت اصلی برای مقاصد مالیاتی براساس استانداردهای حسابداری ایران تهیه شود، اما سازمان بورس و اوراق بهادار شرکت‌های منتخب را ملزم به تهیه و ارائه دو مجموعه صورت‌های مالی سالانه بر اساس استانداردهای حسابداری ایران و بین‌المللی کرده است.

همچنین به‌کارگیری الزامات گزارشگری مالی بین‌المللی برای برخی از شرکت‌هایی که سهام آنها به عموم ارائه نشده است از جمله تمامی بانک ها، شرکت‌های بیمه و موسسات مالی پذیرفته شده یا نشده در سازمان بورس و اوراق بهادار از ابتدای سال ۱۳۹۵ ( ۶ مارس ۲۰۱۶) ضروری است.

موارد اختیاری در به‌کارگیری استانداردهای گزارشگری مالی بین‌المللی در ایران:

مطابق با صلاحیت نامه درج شده در سایت رسمی بنیاد IFRS تمام استانداردهای گزارشگری مالی بین‌المللی که از سوی هیات استانداردهای حسابداری بین‌المللی منتشر شده است با در نظر گرفتن دو تغییر اختیاری مطرح شده در ذیل، الزامی است.

۱- کماکان مطابق با استاندارد حسابداری شماره ۱۹ ایران (ترکیب‌های تجاری) سرقفلی باید برمبنایی‌ سیستماتیک‌ طی‌ عمر مفید آن‌ مستهلک‌ شود. دوره‌ استهلاک‌ باید بیانگر بهترین‌ برآورد از دوره‌ زمانی‌ کسب‌ منافع‌ اقتصادی‌ آتی‌ از سوی واحد تجاری‌ باشد. این‌ فرض‌ قابل‌ رد وجود دارد که‌ عمر مفید سرقفلی‌ از تاریخ‌ شناسایی‌ اولیه‌ حداکثر ۲۰ سال‌ است، روش‌ استهلاک‌ باید نشان‌دهنده‌ الگوی‌ مصرف‌ منافع‌ اقتصادی‌ آتی‌ سرقفلی‌ باشد. برای‌ مستهلک‌ کردن‌ سرقفلی‌ باید از روش‌ خط‌ مستقیم‌ استفاده‌ شود مگر اینکه‌ شواهد متقاعدکننده‌ای‌ دال‌ بر مناسب‌ بودن‌ روش‌ دیگر وجود داشته‌ باشد.

سازمان حسابرسی در مبانی نتیجه‌گیری استاندارد تصریح کرده است اگرچه سرقفلی براساس استانداردهای بین‌المللی مستهلک نمی‌شود و باید در هر دوره مالی از نظر کاهش ارزش بررسی شود، اما با توجه به این که آزمون کاهش ارزش در مورد سرقفلی بسیار مشکل است و نیازمند بررسی مکرر ارزش منصفانه دارایی‌ها و بدهی‌های قابل تشخیص واحدهای تجاری فرعی است، کمیته تصمیم گرفت سرقفلی همانند سابق و به‌صورت تشریح شده در بالا مستهلک شود.

این در حالی است که مطابق با IFRS شماره ۳، واحد تجاری باید مبلغ بازیافتنی سرقفلی در پایان هر دوره مالی گزارشگری مالی را ارزیابی کند تا چنانچه مبلغ بازیافتنی سرقفلی پایین تر از مبلغ دفتری آن باشد، زیان کاهش ارزش شناسایی شود.

۲- سرمایه‌گذاری در شرکت‌های خارج از بورس باید به بهای تمام شده شناسایی شود، در صورتی که مطابق با IFRS شماره ۹ این قبیل از سرمایه‌گذاری‌ها نیز باید به ارزش منصفانه شناسایی شوند.

چنانچه یک شرکت صورت‌های مالی را بر اساس استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی و با به‌کار بستن دو تغییر اختیاری ذکر شده در فوق تهیه کند باید در گزارش حسابرس و (یا) در یادداشت‌های همراه صورت‌های مالی بیان شود که صورت‌های مالی تهیه شده در انطباق با استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی تایید شده در جمهوری اسلامی ایران تهیه شده است، اما اگر یک شرکت صورت‌های مالی را بر اساس استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی و بدون استفاده از تغییرات اختیاری ذکر شده در فوق تهیه کند، در گزارش حسابرس و (یا) در یادداشت‌های همراه صورت‌های مالی بیان خواهد شد که صورت‌های مالی در انطباق با استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی و بدون اشاره به عبارت تایید شده در جمهوری اسلامی ایران، تهیه شده است.

دریافت مقاله بایدها و نبایدهای گزارشگری مالی با الگوی جهانی از روزنامه دنیای اقتصاد

2 دیدگاه برای “”

  1. avatar

    Good day!, mahdimahmoudi.ir

    Our customer want to speculate your district for good returns.

    Please contact us for more information on +973 650 09688 or mh@indobsc.com

    Best regards
    Mr. Mat Hernandez